Hekim Gözüyle Atatürk
Hekim Gözüyle Atatürk Kitap Açıklaması Atatürk’ün tedavisinde sorumlu (müdavi) hekimler Prof. Dr. Neşet Ömer İrdelp (1882-1948) ve Prof. Dr. Nihat Reşat Belger (1881-1961) ile onlara danışmanlık yapan (müşavir) hekimler Prof. Dr. Akil Muhtar Özden (1877-1949), Prof. Dr. Mustafa Hayrullah Diker (Asabiye), Prof. Dr. Süreyya Hidayet Serter (Dahiliye, Biyokimya) (1885-1945), Prof. Dr. Mim Kemal Öke (Hariciye) (1885-1955), Prof. Dr. Samuel Abravaya Marmaralı (1879-1953) ve Prof. Dr. Mehmet Kâmil Berk (1978-1958) idi. Maalesef bu hekimlerin hiçbiri Atatürk’ün sağlık durumu konusunda yeterli yazılı bir belge bırakmadı. Atatürk’ün özel hekimi Prof. Dr. Neşat Ömer İrdelp, 1938’de Sağlık Koruma Kontrol Genel Müdürü Dr. İsmail Asım Arar’a "... Benim kadar Atatürk’ü observe eden yoktur. Notlarım var. Bun¬lardan bir gün hatıralarımı yazacağım. Atatürk’ü yirmi sene kadar, annesini de on sene kadar tedavi altında bulundurdum > demesine ve Atatürk’ten on yıl sonra vefat etmesine rağmen hatıralarını yazmadı, hiç
bir notu bulunamadı. Hatta Prof. Dr. Mehmet Kâmil Berk gibi arkadaşlarının kayıtlarını alarak, onların da kaybolmasına neden oldu. Atatürk’ün tedavisine katılan hekimlerden sadece Prof. Dr. Akil Muhtar Özden’in İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi Tıp Tarihi ve Deontoloji Kürsüsü’ne bağışladığı el yazması kayıtlar günümüze ulaşmıştır. Ancak bu kayıtlarda Atatürk’e uygulanan tedavilerin önemli bir kısmı dolaylı yoldan anlatılmaktadır. ilk kez 1955 yılında basılan Son Nöbet Defteri adlı kimin yazdığı bilinmeyen ve 1960’dan sonra kayıp olduğu söylenen kitapta 1 Ekim 1938 ile 10 Kasım 1938 arasındaki olayların anlatıldığı iki defterden söz edilir. Bu defterlerden birinde Atatürk’e verilen besinlerin cinsi ve miktarları, diğerinde nabız, vücut ısısı, kan basıncı, idrar miktarı, hekimlerin girişimleri ve ziyaretçiler konusunda bilgi verilir. Ancak defterleri tutan(lar) hekim olmadığı için tıbbi terimlerde, uygulanan ilaçların ad, doz ve veriliş yollarında anlaşılması zor ha
